Hà Nội, Ngày 24/05/2024

Cơ bản thống nhất trình Quốc hội hồ sơ dự thảo Nghị quyết về thí điểm bổ sung một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển tỉnh Nghệ An

Ngày đăng: 14/05/2024   21:34
Mặc định Cỡ chữ

Phát biểu kết luận tại Phiên họp thứ 33 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (chiều 14/5/2024) cho ý kiến về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về thí điểm bổ sung một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển tỉnh Nghệ An, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải nhấn mạnh: Trên cơ sở báo cáo của Chính phủ, báo cáo thẩm tra và các ý kiến phát biểu tại Phiên họp, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tán thành sự cần thiết và cơ bản thống nhất trình Quốc hội hồ sơ dự thảo Nghị quyết về thí điểm bổ sung một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển tỉnh Nghệ An.

Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính, Ngân sách của Quốc hội Lê Quang Mạnh trình bày báo cáo thẩm tra dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về thí điểm bổ sung một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển tỉnh Nghệ An. Ảnh: quochoi.vn

Tại Phiên họp, thay mặt cơ quan thẩm tra dự thảo Nghị quyết, Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính, Ngân sách của Quốc hội Lê Quang Mạnh khẳng định: Căn cứ Nghị quyết số 39-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển tỉnh Nghệ An đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, Nghị quyết số 45/2024/UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, qua tổng kết Nghị quyết số 39-NQ/TW của Bộ Chính trị, đánh giá kết quả thực hiện Nghị quyết số 36/2021/QH15 của Quốc hội và theo Báo cáo của Chính phủ cho thấy, các quy định hiện hành chưa đủ động lực để tạo bước đột phá trong phát triển, chưa bao quát hết các vấn đề phát sinh cần có cơ chế đặc thù. Để tạo tiền đề cho phát triển tỉnh Nghệ An trong những năm tiếp theo, cần nghiên cứu, sửa đổi, hoàn thiện một bước các cơ chế, chính sách đặc thù. 

Vì vậy, Thường trực Ủy ban Tài chính, Ngân sách của Quốc hội cho rằng, việc Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, cho ý kiến để Quốc hội xem xét, quyết định đối với dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về thí điểm bổ sung một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển tỉnh Nghệ An là có căn cứ chính trị, căn cứ pháp lý và đúng thẩm quyền.

Về nhóm chính sách tương tự đã được áp dụng tại các địa phương khác hoặc tương tự nhưng có điều chỉnh, bổ sung để phù hợp với tình hình thực tiễn tại Nghệ An và một số chính sách mới: Thường trực Ủy ban Tài chính, Ngân sách của Quốc hội cơ bản nhất trí với những chính sách Chính phủ trình. Chi tiết nội dung được thể hiện cụ thể trong báo cáo đầy đủ. Đối với một số chính sách khác, Thường trực Ủy ban Tài chính, Ngân sách của Quốc hội có ý kiến như sau:

Về quy định bổ sung lĩnh vực thể thao, văn hóa được thực hiện theo phương thức đối tác công tư: Đa số ý kiến trong Thường trực Ủy ban Tài chính, Ngân sách của Quốc hội cơ bản nhất trí với phương án Chính phủ trình, vì: việc cho phép mở rộng lĩnh vực được thực hiện theo phương thức đối tác công tư sẽ góp phần giúp tỉnh Nghệ An huy động thêm nguồn lực ngoài ngân sách nhà nước; tận dụng được kinh nghiệm, cách thức, phương pháp đầu tư tiên tiến, hiện đại từ khu vực tư nhân. Chính sách này đã được áp dụng tương tự tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Về tổ chức bộ máy đối với thành phố Vinh: Thường trực Ủy ban Tài chính, Ngân sách của Quốc hội đề nghị cân nhắc nội dung này để bảo đảm quy định tăng thêm số lượng bộ máy chính quyền của Hội đồng nhân dân cho thành phố Vinh phải gắn với việc mở rộng địa giới đơn vị hành chính, phù hợp với mục tiêu của Nghị quyết số 37-NQ/TW và Kết luận số 48-KL/TW của Bộ Chính trị về tinh gọn bộ máy, tinh giản biên chế, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; cần quy định rõ nội dung, chức năng, nhiệm vụ được phân công tăng thêm, từ đó, làm rõ sự cần thiết phải ban hành chính sách đặc thù này. Việc thay đổi, mở rộng về bộ máy chính quyền, đề nghị cần phải báo cáo Bộ Chính trị theo quy định trước khi thực hiện.

Về chính sách cho phép tỉnh Nghệ An được phân bổ thêm 50% số vốn đầu tư công nguồn ngân sách Trung ương bổ sung có mục tiêu cho địa phương theo nguyên tắc, tiêu chí và định mức quy định tại Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về nguyên tắc, tiêu chí và định mức phân bổ vốn đầu tư công nguồn ngân sách nhà nước giai đoạn 2026-2030 để đầu tư các công trình hạ tầng trọng điểm trên địa bàn tỉnh và phát triển kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội vùng miền Tây Nghệ An: đa số ý kiến trong Thường trực Ủy ban Tài chính, Ngân sách của Quốc hội nhất trí với quy định này vì tỉnh Nghệ An hiện là tỉnh đang nhận bổ sung cân đối từ ngân sách trung ương, theo đó nguồn lực cho đầu tư phát triển còn hạn chế, điều kiện kinh tế - xã hội còn nhiều khó khăn. Để tạo đà phát triển, nhất là phát triển kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội miền Tây Nghệ An, rất cần có sự hỗ trợ thêm nguồn lực đầu tư công từ ngân sách Trung ương. Việc cho phép phân bổ thêm 50% số vốn đầu tư công nguồn ngân sách Trung ương bổ sung có mục tiêu cho địa phương nói trên sẽ bảo đảm tính ổn định và công khai, minh bạch, rõ ràng của chính sách; tạo sự chủ động cho địa phương trong việc cân đối, lập kế hoạch bố trí nguồn lực cho các dự án; hạn chế, khắc phục được cơ chế “xin - cho”. Chính sách này tương tự như chính sách cho phép tỉnh Nghệ An được phân bổ thêm 45% so với định mức chi thường xuyên được áp dụng từ năm 2022. Do vậy, nhất trí với quy định tại dự thảo Nghị quyết.

Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính, Ngân sách của Quốc hội Lê Quang Mạnh cho biết, một số ý kiến đề nghị cân nhắc nội dung này do còn nhiều địa phương trong cả nước khó khăn cả về hạ tầng, điều kiện kinh tế - xã hội cần hỗ trợ, đầu tư từ Trung ương. Việc bố trí nguồn lực đầu tư ngân sách Trung ương cần đảm bảo cân đối, hài hòa trong tổng thể chung. Việc quy định chính sách này áp dụng cho giai đoạn sau cần cân nhắc khi chưa có kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026-2030 cũng như đánh giá khả năng thu, nhiệm vụ chi giai đoạn sau; mức phân bổ thêm 50% số vốn đầu tư công nguồn ngân sách Trung ương bổ sung có mục tiêu cho Nghệ An cần được xem xét, căn cứ phù hợp với quy định tại khoản 3 Điều 40 của Luật Ngân sách nhà nước. Vì vậy, đề nghị nội dung này sẽ được Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét khi quyết định tiêu chí, nguyên tắc, định mức phân bổ chi đầu tư cho giai đoạn sau.

Về điều tiết nguồn thu tiền sử dụng đất, tiền cho thuê đất: đa số ý kiến trong Thường trực Ủy ban Tài chính, Ngân sách của Quốc hội nhận thấy, hiện Bộ Chính trị đang giao Ban Cán sự đảng Chính phủ xây dựng Đề án về vai trò chủ đạo của ngân sách Trung ương, trong đó có xem xét điều tiết nguồn thu từ đất đai. Theo quy định hiện hành thì đây chưa phải là khoản thu điều tiết (ngân sách địa phương hưởng 100%). Với tính chất là Nghị quyết thí điểm, đề nghị không xem xét quy định tại Nghị quyết này. Việc ban hành chính sách thí điểm là thực hiện chính sách khác với quy định của pháp luật hiện hành, trong khi pháp luật hiện hành chưa có quy định về việc điều tiết nguồn thu này.

Về thẩm quyền quyết định lựa chọn áp dụng tiêu chuẩn kỹ thuật, định mức kinh tế - kỹ thuật: Thường trực Ủy ban Tài chính, Ngân sách của Quốc hội và Thường trực Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội đề nghị cân nhắc không quy định nội dung này vì hiện nay hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật trong nước được điều chỉnh bởi Luật Xây dựng và pháp luật khác có liên quan. Vì vậy, việc cho phép Ủy ban nhân dân quyết định lựa chọn áp dụng tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật trong nước và nước ngoài là chưa hợp lý.

Việc Ủy ban nhân dân quy định tiêu chuẩn, quy chuẩn, định mức kinh tế - kỹ thuật, định mức chi phí, đơn giá trong các lĩnh vực, phương thức thực hiện, phương thức thanh toán khác hoặc chưa được quy định trong văn bản của cơ quan nhà nước cấp trên là quy định hoàn toàn mới, chưa được áp dụng tại các địa phương khác. Song, dự thảo Nghị quyết chưa làm rõ được căn cứ, tính cấp thiết cũng như đánh giá rõ tác động của chính sách này. Đặc biệt khi việc ban hành chính sách này cần có ý kiến tham gia của các bộ chuyên ngành để bảo đảm tính khả thi cũng như nguồn lực thực hiện.

Việc áp dụng chính sách không gắn với phạm vi, lĩnh vực cụ thể là quá rộng, ảnh hưởng đến tính thống nhất trong hệ thống pháp luật, dễ dẫn đến tình trạng lạm dụng, trục lợi. Dự thảo quy định thẩm quyền Ủy ban nhân dân tỉnh khá lớn, song chưa quy định về trách nhiệm để bảo đảm đi đôi với năng lực thực hiện trong đánh giá, lựa chọn, ban hành quy định.

Về các đặc thù về số lượng cấp phó: Dự thảo Nghị quyết quy định Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An có không quá 05 (năm) Phó Chủ tịch. Thường trực Ủy ban Tài chính, Ngân sách của Quốc hội cho rằng, Nghị định số 08/2016/NĐ-CP ngày 25/01/2016 của Chính phủ quy định số lượng Phó Chủ tịch UBND (đã được sửa đổi, bổ sung theo Nghị định số 69/2020/NĐ-CP và Nghị định số 115/2021/NĐ-CP),… đã phần nào tháo gỡ được những vướng mắc, bất cập về cán bộ, công chức cấp xã và số lượng cấp phó của các địa phương. Đây là nội dung liên quan đến chủ trương tinh giản biên chế, giảm cấp phó theo các nghị quyết của Trung ương, của Bộ Chính trị và thuộc thẩm quyền quyết định của Bộ Chính trị. Vì vậy, đề nghị Chính phủ cần báo cáo, xin ý kiến của cấp có thẩm quyền trước khi trình Quốc hội xem xét, quyết định chính sách này.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải phát biểu kết luận. Ảnh: L.Hiển

Phát biểu kết luận nội dung Phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải nhấn mạnh: Trên cơ sở báo cáo của Chính phủ, báo cáo thẩm tra và các ý kiến phát biểu tại Phiên họp, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tán thành sự cần thiết và cơ bản thống nhất trình Quốc hội hồ sơ dự thảo Nghị quyết về thí điểm bổ sung một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển tỉnh Nghệ An.

Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị Chính phủ nghiên cứu tiếp thu ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và của các cơ quan thẩm tra để hoàn thiện hồ sơ dự thảo Nghị quyết đảm bảo chất lượng trình Quốc hội. Trong đó lưu ý một số vấn đề như: tiếp tục rà soát, thể chế hóa đầy đủ các chủ trương của Đảng, đặc biệt là Nghị quyết số 39-NQ/TW của Bộ Chính trị để hoàn thiện dự thảo Nghị quyết phát triển Nghệ An toàn diện, có trọng tâm, trọng điểm, kinh tế phát triển nhanh và bền vững, mang đậm bản sắc văn hóa Việt Nam và xứ Nghệ; đẩy mạnh phát triển kinh tế biển, kinh tế số, kinh tế cửa khẩu, có quan hệ đặc biệt với nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào; đưa Nghệ An trở thành một trong những động lực phát triển của khu vực Bắc Trung Bộ; có cơ chế, chính sách vượt trội để phát triển thành phố Vinh trở thành trung tâm kinh tế, văn hóa của cả khu vực Bắc Trung Bộ.

Đồng thời, rà soát tổng thể và từng chính sách để đảm bảo có trọng tâm, trọng điểm, đột phá, vượt trội, thực sự cần thiết, khả thi, phát huy cao nhất tiềm năng, thế mạnh của tỉnh, khơi thông nguồn lực hiện tại để phát triển; từng chính sách phải có điều kiện để thực hiện, gắn trách nhiệm của cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân có liên quan; đảm bảo hiệu quả, tiết kiệm, chống lãng phí, tiêu cực; không để xảy ra thất thoát, lãng phí; đảm bảo lợi ích chính đáng của người dân, hài hòa lợi ích của Nhà nước, nhà đầu tư.

Cùng với đó, rà soát để đảm bảo các chính sách không trái với Hiến pháp, phù hợp với các cam kết quốc tế, đảm bảo an ninh, quốc phòng, đối ngoại, ổn định trật tự xã hội và đời sống nhân dân; từng chính sách và đặc biệt là chính sách mới cần đánh giá kỹ tác động, bảo đảm chặt chẽ, hợp lý, khả thi, hiệu quả khi áp dụng, cân đối lợi ích mang lại không chỉ riêng cho tỉnh Nghệ An mà còn trong khu vực, vùng và đặt trong tổng thể lợi ích quốc gia./.

Duy Thái

Bình luận

Tin tức cùng chuyên mục

Một số địa phương có dấu hiệu chần chừ, chưa thực sự quyết liệt sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã

Ngày đăng 23/05/2024
Ngày 23/5/2024, tiếp tục Chương trình Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa XV, thảo luận tại tổ về kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2023; tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước những tháng đầu năm 2024, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà đã thông tin thêm về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã giai đoạn 2023 - 2025.

Trình Quốc hội dự thảo Nghị quyết về tổ chức chính quyền đô thị và thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển thành phố Đà Nẵng

Ngày đăng 21/05/2024
Ngày 21/5/2024, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 74/NQ-CP về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về tổ chức chính quyền đô thị và thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển thành phố Đà Nẵng.

Hoàn thành sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã giai đoạn 2023 - 2025 trong tháng 9/2024

Ngày đăng 20/05/2024
Sáng 20/5/2024, Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa XV khai mạc trọng thể tại Nhà Quốc hội, Thủ đô Hà Nội. Tại Kỳ họp, thay mặt Chính phủ, Phó Thủ tướng Lê Minh Khái đã trình bày Báo cáo đánh giá kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội (KTXH) và ngân sách nhà nước (NSNN) năm 2023; tình hình thực hiện kế hoạch phát triển KTXH và NSNN những tháng đầu năm 2024.

Thẩm định hồ sơ Đề án sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã giai đoạn 2023-2025 của tỉnh Thái Nguyên

Ngày đăng 17/05/2024
Chiều 16/5/2024, tại Trụ sở Bộ Nội vụ, Thứ trưởng Nguyễn Duy Thăng đã chủ trì Hội nghị thẩm định hồ sơ Đề án sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã giai đoạn 2023-2025 của tỉnh Thái Nguyên. Dự Hội nghị có lãnh đạo Vụ Chính quyền địa phương (Bộ Nội vụ), đại diện các bộ, cơ quan Trung ương có liên quan; đồng chí Lê Quang Tiến, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thái Nguyên và lãnh đạo các sở, ngành, địa phương liên quan của tỉnh Thái Nguyên.

Hà Nội triển khai thực hiện đánh giá công tác phòng, chống tham nhũng năm 2023

Ngày đăng 16/05/2024
Ủy ban nhân dân (UBND) thành phố Hà Nội vừa ban hành Kế hoạch về việc triển khai thực hiện đánh giá công tác phòng, chống tham nhũng (PCTN) năm 2023.