Hà Nội, Ngày 10/12/2018

Quyết định hành chính

Ngày đăng: 16/10/2016   02:09
Mặc định Cỡ chữ

Thuật ngữ “quyết định” bắt nguồn từ tiếng latinh là “actus”, có nghĩa là hành động, hành vi; theo tiếng Anh, quyết định là “decisions” tức là kết quả của quá trình thể hiện ý chí. Trong hoạt động của bộ máy nhà nước, "quyết định" là một từ thông dụng chỉ hành vi được thực hiện bởi nhà chức trách, tạo ra các hệ quả pháp lý với người thứ ba bằng một văn bản có tính pháp quy hoặc cá biệt.

Xét trong hoạt động quản lý hành chính nhà nước, quyết định hành chính là hành vi thể hiện ý chí, quyền lực của cơ quan hành chính nhà nước, của công chức nhà nước được trao thẩm quyền hoặc được nhà nước ủy quyền làm phát sinh, thay đổi, chấm dứt các quan hệ pháp luật hành chính cụ thể.
 
Ở góc độ này “quyết định hành chính” về cơ bản có cùng nội hàm với khái niệm “quyết định quản lý hành chính nhà nước”, “quyết định hành chính nhà nước”, “quyết định quản lý nhà nước”, thường được sử dụng chung thay thế cho nhau.
 
Một quyết định hành chính do cơ quan hành chính ban hành đúng thể hiện trong bản thân quyết định đó 4 vấn đề đặc trưng:
 
- Đây là kết quả thể hiện ý chí của các cơ quan hành chính nhà nước hay cá nhân có thẩm quyền, nhân danh quyền lực nhà nước trong cơ quan hành chính nhà nước ban hành.
 
- Là văn bản dưới luật, áp dụng, chấp hành pháp luật tức phải hợp hiến, hợp pháp; được ban hành theo thẩm quyền, trình tự, hình thức, thủ tục do pháp luật quy định.
 
- Có tính chất pháp lý, tác động vào đời sống xã hội, "làm phát sinh, thay đổi, hạn chế, chấm dứt quyền, nghĩa vụ, lợi ích của một hoặc một số đối tượng xác định hoặc nhằm giải quyết vấn đề liên quan đến lợi ích công cộng, được Nhà nước bảo đảm thực hiện"[1].
 
- Thể hiện quyền hành pháp.
 
Tuy nhiên, xét ở một phương diện khác, trong các cơ quan nhà nước như Quốc hội, Tòa án Nhân dân và Viện Kiểm sát Nhân dân cũng có hoạt động hành chính và có các quyết định như quyết định tuyển dụng, bổ nhiệm, quyết định phân bổ, quyết toán kinh phí, chi phí hoạt động v.v. của cơ quan tổ chức. Do vậy, cần nhìn nhận rộng ra là ban hành quyết định hành chính không phải chỉ có ở các cơ quan có chức năng quản lý hành chính nhà nước mà còn ở các cơ quan có thẩm quyền quản lý trong một lĩnh vực cụ thể nào đó. Mở rộng hơn nữa là quyết định có tính chất hành chính ở các cơ quan, tổ chức.
 
Như vậy, quyết định hành chính có thể coi là kết quả của sự thể hiện ý chí quyền lực đơn phương của cơ quan, tổ chức, cá nhân có quyền, có thẩm quyền nhằm sửa đổi, bổ sung, thay thế các các quy phạm hành chính trong phạm vi quản lý cụ thể.  
 
ThS. Trương Thế Nguyễn – Trường Chính trị tỉnh Sóc Trăng
 
---------------------------------
[1]. Xem thêm: Dự thảo Luật Ban hành quyết định hành chính (Dự thảo lần thứ 2).
 

Tin tức cùng chuyên mục

Tập sự lãnh đạo, quản lý

Ngày đăng 15/03/2018
Tập sự có nghĩa là tập làm quen dần với công việc trước khi được giao đảm nhận chính thức. Trong hoạt động công vụ, chế độ tập sự có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, được áp dụng rộng rãi ở nhiều quốc gia trên thế giới. Ngoài chế độ tập sự dành cho công chức, người lao động thông thường sau tuyển dụng, ở một số quốc gia còn thực hiện chế độ “tập sự lãnh đạo, quản lý”.

Quản lý công mới: Xu hướng cải cách

Ngày đăng 17/01/2018
Quản lý công mới ở mức độ nào đó đã làm cho cải cách quản trị ở các nước phát triển và đang phát triển hiệu quả hơn. Tuy nhiên, sẽ rất khó khăn, hoặc đôi khi trở nên vô nghĩa khi áp dụng những biện pháp quản lý công mới mà không tính đến môi trường chính trị.

Trách nhiệm công vụ

Ngày đăng 03/12/2016
Trong văn bản pháp lý ở nước ta hiện nay, khái niệm trách nhiệm công vụ được sử dụng với một số nghĩa khác nhau.

Tổ chức

Ngày đăng 17/02/2016
“Tổ chức” là một thuật ngữ được sử dụng khá phổ biến. Nguyên nghĩa  của "tổ chức" “organon” theo tiếng Hy lạp là để chỉ một cơ quan nào đó của cơ thể người, có chức năng nhất định, là kết cấu tự nhiên trong chỉnh thể người. 

Mô hình chủ nghĩa xã hội

Ngày đăng 04/02/2016
Khái niệm “mô hình” có khả năng diễn đạt tinh thần thực tiễn, tính chất năng động và cả khả năng bổ sung, phát triển, điều chỉnh của quan niệm về CNXH. Thành tựu của thực tiễn đổi mới và của quá trình phát triển tư duy lý luận về CNXH hiện nay đã xác nhận khái niệm mô hình CNXH, vì vậy trong các văn kiện của Đảng và trong nghiên cứu lý luận, nên sử dụng khái niệm mô hình CNXH rộng rãi hơn.  

Tiêu điểm

Hoàn thiện pháp luật cán bộ, công chức đáp ứng yêu cầu chiến lược cán bộ của Đảng

Tiếp tục quán triệt, hoàn thiện Chiến lược cán bộ và nhiệm vụ đề ra tại Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng: “Đổi mới mạnh mẽ công tác cán bộ” và “Tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp, nhất là cấp chiến lược đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ”, Hội nghị Trung ương lần thứ bảy, khóa XII đã ban hành Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 19/5/2018 về “Tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp, nhất là cấp chiến lược đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ”. Để đảm bảo sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác cán bộ và thực hiện thành công Chiến lược cán bộ của Đảng, nhiệm vụ quan trọng, cấp thiết đặt ra đối với Bộ Nội vụ, ngành Nội vụ trong thời gian tới là cần phải thể chế hóa Nghị quyết số 26-NQ/TW thành các quy định của pháp luật về cán bộ, công chức (CBCC).

Thể lệ gửi bài đăng

Thông tin tuyên truyền