Nghiên cứu - Trao đổi
Cải cách khu vực công - cơ hội và thách thức đối với phụ nữ và công tác hội phụ nữ ở khu vực công

Cải cách khu vực công là nhằm đáp ứng yêu cầu nâng cao hiệu quả trong quá trình quản lý của bộ máy nhà nước, cũng như trong cung cấp dịch vụ công, nhất là với các quốc gia chuyển đổi từ nền kinh tế kế hoạch hóa sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa như nước ta. Quá trình cải cách sẽ tác động trực tiếp đến bộ máy, cơ chế vận hành của bộ máy nhà nước, đến quan hệ, số lượng và chất lượng nhân lực nói chung, nhân lực nữ nói riêng, trong khu vực công, đến tương quan giữa việc làm và mức hưởng thụ… Như vậy, nó cũng sẽ đặt ra cả cơ hội lẫn thách thức với phụ nữ và công tác hội phụ nữ ở khu vực công.

Hiệu quả sử dụng nguồn nhân lực nữ - từ góc nhìn về quan niệm giới

Nguồn nhân lực nói chung và nguồn nhân lực nữ nói riêng có vai trò quan trọng trong sự phát triển của mỗi quốc gia. Ðảng và Nhà nước ta luôn quan tâm phát huy vai trò của phụ nữ trong xã hội, trong quản lý nhà nước và đã từng bước chú trọng xây dựng, hoàn thiện và thực thi hệ thống chính sách, pháp luật vì sự tiến bộ của phụ nữ nói chung, về bình đẳng giới trong lĩnh vực chính trị nói riêng. Tuy nhiên, thực tế nguồn nhân lực nữ chưa được khai thác hiệu quả, phần nào họ chỉ tham gia mang tính đại diện mà chưa thực sự giải phóng tiềm năng để phát huy hết năng lực trong công cuộc xây dựng và phát triển đất nước. Có lẽ, một trong những nguyên nhân chính xuất phát từ rào cản định kiến giới đối với phụ nữ. Định kiến này bị ảnh hưởng bởi tư tưởng Nho giáo "trọng nam khinh nữ" và khắc sâu trong gia đình, trong xã hội, trong công sở và thậm chí ngay cả bản thân họ cũng tự tạo ra định kiến cho mình.

Biện pháp ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về đạo đức, lối sống của cán bộ, đảng viên
Sự suy thoái về đạo đức, lối sống là nguyên nhân dẫn đến suy thoái về tư tưởng chính trị. Vì vậy, các cấp ủy đảng cần thường xuyên quan tâm chăm lo công tác cán bộ; tăng cường kiểm tra, giám sát; mỗi cán bộ, đảng viên phải nêu cao tinh thần trách nhiệm trong tự phê bình và phê bình, trong rèn luyện đạo đức, lối sống, góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XII).

Trong quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng ta luôn coi công tác xây dựng đảng, rèn luyện đội ngũ cán bộ, đảng viên là vấn đề then chốt, sống còn có ý nghĩa quyết định đến sự tồn tại, phát triển của Đảng. Đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về đạo đức, lối sống của cán bộ, đảng viên là một trong những nhiệm vụ chính trị quan trọng bảo đảm cho Đảng luôn trong sạch, vững mạnh ngang tầm với sự lãnh đạo. Tuy nhiên, ngày nay, một bộ phận cán bộ, đảng viên không giữ được phẩm chất, bản lĩnh của người đảng viên cộng sản, suy thoái về đạo đức, lối sống. Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XII) chỉ rõ: “Tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên chưa bị đẩy lùi, có mặt, có bộ phận còn diễn biến tinh vi, phức tạp hơn… Trong khi đó, sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống dẫn tới “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” chỉ là một bước ngắn, thậm chí rất ngắn, nguy hiểm khôn lường”.

Ngăn chặn, đẩy lùi những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong tổ chức và của cán bộ, đảng viên
Đấu tranh, ngăn chặn sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của tổ chức đảng, tổ chức nhà nước, của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên hiện nay là cuộc đấu tranh trong nội bộ, trước hết phải bắt đầu từ trong Đảng, dựa trên sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và sự tham gia tích cực của toàn dân để thực sự góp phần ngăn chặn "tự diễn biến", "tự chuyển hoá" từ trong nội bộ.

Tự diễn biến và tự chuyển hoá của tổ chức và cá nhân hiện nay rất đa dạng và phong phú, được biểu hiện và biến thể ở nhiều mức độ, hình thái khác nhau.

Pháp luật về trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan hành chính nhà nước
Cơ quan hành chính nhà nước là một bộ phận của bộ máy nhà nước, do Nhà nước lập ra để thực hiện chức năng quản lý hành chính nhà nước, được tổ chức thành hệ thống thống nhất từ trung ương đến địa phương, đứng đầu là Chính phủ và bị chi phối rất nhiều bởi người đứng đầu vì các cơ quan này hoạt động theo nguyên tắc quản lý tập trung, chế độ thủ trưởng.
Trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan hành chính nhà nước

“Người đứng đầu cơ quan hành chính nhà nước” là thuật ngữ dùng để chỉ thiết chế giữ vị trí pháp lý cao nhất trong cơ quan hành chính nhà nước, thực hiện vai trò lãnh đạo, quản lý hoạt động của cơ quan. Chủ thể này có nghĩa vụ và quyền cao nhất trong việc tổ chức thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của cơ quan hành chính nhà nước cũng như chịu trách nhiệm về kết quả hoạt động của cơ quan hành chính nhà nước mình đứng đầu. Vị trí pháp lý của người đứng đầu cơ quan hành chính nhà nước có những đặc điểm cơ bản: là vị trí mang tính pháp lý; hoạt động nhân danh nhà nước; chịu sự chi phối của quan hệ hành chính mang tính mệnh lệnh, thứ bậc; thực hiện vai trò lãnh đạo, quản lý đối với cơ quan hành chính nhà nước mình đứng đầu.
Ngăn chặn, đẩy lùi nguy cơ “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” - nhiệm vụ then chốt để xây dựng Đảng ta thực sự trong sạch, vững mạnh

Tại Hội nghị Trung ương 4 khóa XII, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng nhấn mạnh: Sự lãnh đạo của Đảng là nhân tố hàng đầu quyết định mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam; xây dựng, chỉnh đốn Đảng luôn là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng, có ý nghĩa sống còn đối với Đảng ta, chế độ ta.

Với âm mưu, thủ đoạn “diễn biến hòa bình” chống phá cách mạng Việt Nam, chủ nghĩa đế quốc và các thế lực thù địch, phản động đã và đang đẩy mạnh nhiều hoạt động thâm độc, nhằm thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” gây chia rẽ, mất đoàn kết từ bên trong nội bộ Đảng và Nhà nước ta; khi thời cơ đến chúng sử dụng tổng hợp các biện pháp cả vũ trang và phi vũ trang; kết hợp “nội công, ngoại kích”, trong đánh ra, ngoài đánh vào, nhằm xóa bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng, tiến tới xóa bỏ chế độ xã hội chủ nghĩa. Đặc biệt trong thời điểm hiện nay, khi Đảng ta đang tiến hành các bước triển khai thực hiện xây dựng, chỉnh đốn Đảng theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XII và Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khoá XII thì các thủ đoạn thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” càng được thực hiện ráo riết hơn.
Kiểm soát xung đột lợi ích nhằm phòng ngừa tham nhũng

Tham nhũng được định nghĩa là những hành vi lợi dụng quyền lực công để đạt được những lợi ích vật chất hay tinh thần (hành vi vụ lợi). Như vậy có thể thấy, bản chất của tham nhũng là lợi ích phi pháp, và từ đó, mục tiêu của cuộc chiến chống tham nhũng chính là loại trừ những yếu tố tiềm ẩn nguy cơ có thể thực hiện hành vi tham nhũng. Nhìn từ một khía cạnh khác, tham nhũng được hiểu là dùng quyền lực công để mưu lợi ích tư. Bài viết bàn về khái niệm và những vấn đề xung quanh việc xử lý xung đột lợi ích (XĐLI) công - tư đối với người có chức vụ, quyền hạn để tìm ra giải pháp góp phần phòng ngừa tham nhũng.

Chính phủ liêm chính và kiến tạo từ lý thuyết tới thực tiễn
    “Kiên quyết khắc phục những yếu kém trong công tác cán bộ và quản lý cán bộ; xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp có bản lĩnh chính trị vững vàng, có đạo đức, trách nhiệm, năng lực và động cơ đúng đắn, thực sự tiên phong, gương mẫu, luôn đặt lợi ích của tập thể, quốc gia, dân tộc lên trên lợi ích cá nhân, thực sự là cán bộ của dân, phục vụ nhân dân” . (Nghị quyết Trung ương 4 khóa XII)
1. Nhận thức chung
“Chính phủ kiến tạo” không phải là một thuật ngữ mới trên thế giới mà thực chất đã được lãnh đạo nhiều quốc gia nghiên cứu và áp dụng từ lâu: Ví dụ, ở Nhật Bản, thuyết kiến tạo đã được nghiên cứu và áp dụng từ năm 1927 nhất là trong lĩnh vực giáo dục. Ở Mỹ, thuyết kiến tạo được công nhận là tiêu chuẩn quốc gia và được đưa vào sử dụng trong chương trình đổi mới của Bộ Giáo dục. Ngoài ra, các quốc gia khác như Liên hiệp Anh, Singapore, Phần Lan… cũng đều đưa thuyết kiến tạo vào các chương trình quản lý nhà nước, giáo dục, khoa học và công nghệ.
Lịch sử xây dựng chính quyền của Nhà nước Việt Nam ngay từ khi mới ra đời, đã nhấn mạnh là: Chính phủ kháng chiến và kiến quốc. Chính phủ kháng chiến và kiến quốc xuất phát từ yêu cầu lúc bấy giờ của cách mạng, trong đó khái niệm “kiến quốc” là khá rộng(1).
Ngày nay, “Chính phủ kiến tạo” thực chất là sự cụ thể hóa của “Chính phủ kiến quốc” trong điều kiện phát triển mới căn cứ vào các nhiệm vụ cụ thể và trên cơ sở những cam kết của các tầng lớp lãnh đạo quốc gia qua các thời kỳ đổi mới nhằm xây dựng để đưa đất nước phát triển và hội nhập sâu rộng. Theo GS. TS. Vũ Minh Giang, nguyên Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội thì: “… Kiến tạo là hành động tạo ra những cơ hội, bớt đi những cản trở cho sự phát triển” và “Chính phủ là phải hành động chứ không thể ngồi trên dân rồi tọa hưởng, tham nhũng, đục khoét. Vừa không tạo những cơ hội mới, mà lại tạo ra rất nhiều những cản trở cho sự phát triển. Nhũng nhiễu là cản trở phát triển, nó là phản kiến tạo; đục khoét, vơ vét, tham nhũng rõ ràng là làm suy kiệt nguồn lực quốc gia, mà quan trọng nhất là làm phương hại đến lòng tin của dân, thì Chính phủ cũng suy yếu đi từng ngày. Ở đây, là phải hành động đúng, hành động vì lợi ích của quốc gia, dân tộc, thì sự kiến tạo đó, hành động đó mới hợp lòng dân”(2).
Từ khái niệm "quy phạm pháp luật" đến việc sử dụng các thuật ngữ pháp lý khác có liên quan

Nhìn từ góc độ lý luận, quy phạm pháp luật (QPPL) được xem là các quy tắc xử sự chung. Tuy nhiên, khái niệm này đang được vận dụng không thống nhất. Các điều, khoản của văn bản QPPL không chứa đựng quy tắc xử sự vẫn được xem là QPPL, các văn bản không chứa quy tắc xử sự chung vẫn được coi là văn bản QPPL, áp dụng các quy tắc xử phạt hoặc thậm chí các khái niệm pháp lý vẫn được hiểu là vận dụng QPPL vào trường hợp cụ thể... Bài viết phân tích và tìm nguyên nhân của sự không thống nhất trên, từ đó đề xuất thay đổi cách định nghĩa QPPL nhằm tạo sự thống nhất trong việc sử dụng các thuật ngữ pháp lý.

Đạo đức chính trị với vấn đề chống tham nhũng hiện nay

Tham nhũng và đấu tranh chống tham nhũng ở Việt Nam đang trở thành điểm nóng trong sinh hoạt chính trị, thu hút sự quan tâm của toàn xã hội. Chưa bao giờ vấn đề này lại trở nên cấp bách, được công luận đề cập đến nhiều như hiện nay. Bài viết tập trung phân tích, lý giải những căn nguyên nền tảng và cốt lõi nhất của thực trạng tham nhũng, qua đó định hướng và đề xuất những giải pháp nhằm khắc phục một cách cơ bản tình trạng tham nhũng ở nước ta.

Là một trong những người mở đường của phong trào Khai sáng Pháp thế kỷ XVIII, Montesquieu luôn tôn vinh hình ảnh “con người lý trí”. Phần thiêng liêng nhất, quý giá nhất của tự nhiên, thể hiện trong con người, theo Montesquieu, là tự do. Tự do thống nhất với lý trí, với nhiên tính và nhân tính. Từ phạm trù này, Montesquieu đi đến phân tích các vấn đề chính trị trung tâm như chính thể nhà nước, hệ thống quyền lực. Montesquieu phân chia ba chính thể nhà nước, ba “hình mẫu” cai trị với những đặc trưng cố hữu, làm nên bản chất của từng chính thể. Mỗi chính thể đều hình thành nguyên tắc cơ bản của mình. Với Montesquieu, thì đạo đức (cụ thể là đạo đức chính trị, thể hiện trước hết ở tình yêu tự do và bình đẳng về quyền, yêu luật pháp và lối sống giản dị, thanh đạm) là nguyên tắc hàng đầu của nền dân chủ. Cho nên, một khi đạo đức của nền dân chủ bị mất, lòng tham nổi lên, thì tự do biến thành “tự do làm trái luật pháp”, nền cộng hòa đứng trước nguy cơ bị suy vong. Trong sự phân tích của Montesquieu, nền dân chủ và nghệ thuật quyền lực chỉ thực sự phát huy tác dụng tích cực nếu gắn với đạo đức quyền lực, thứ đạo đức không chỉ dành cho quan chức, nhà cầm quyền, mà cho cả dân chúng. Thật thấm thía trước lời cảnh báo của Montesquieu về sự sa đọa đạo đức của nền dân chủ, khi mà “cái trước đây được coi là luật thì nay họ (công dân) coi là phiền nhiễu… chính thể tốt đẹp biến thành “cái túi cho người ta bòn rút”[1]. Đạo đức chính trị biến chất dẫn đến sự suy đồi đạo đức xã hội lẫn gia đình mà nguyên nhân chủ yếu nằm ở sự tha hóa của bộ phận cầm quyền. Montesquieu cho rằng, nạn tham nhũng, hối lộ, quà cáp lẽ ra không nên hiện diện trong chế độ dân chủ[2], bởi vì đạo đức nền dân chủ không chấp nhận sự tồn tại của chúng. Điều đáng tiếc, những lo âu, trăn trở, những suy tư của Montesquieu từ ba thế kỷ trước về vấn nạn tham nhũng lại đã và đang hiện hữu ngay trong lòng xã hội chúng ta ngày nay, với những thể hiện rất đa dạng, muôn hình muôn vẻ, thật sự là một thảm họa của dân tộc.

TIN MỚI NHẤT
Thái Bình nâng cao chất lượng thực hiện Quy chế dân chủ ở cơ sở
Đắk Nông ban hành kế hoạch cải cách hành chính năm 2017
Rạch ròi quản lý với thực thi
Các tin khác
Tin hoạt động Tổ chức nhà nước
(21/02/2017 02:34)
Họp Ban Chỉ đạo, Tổ biên tập xây dựng Đề án “Đổi mới cơ chế quản lý, cơ chế tài chính, tổ chức lại hệ thống các đơn vị sự nghiệp công lập”
Sáng 21/2/2017, tại trụ sở Bộ Nội vụ, Ban Chỉ đạo, Tổ biên tập xây dựng Đề án “Đổi mới cơ chế quản lý, cơ chế tài chính,  ...
Tin mới nhất

Hà Nội: Các địa phương, đơn vị nghiêm túc thực hiện nhiệm vụ sau Tết

Nhiều bất cập khi chia tách văn phòng đoàn đại biểu Quốc hội và HĐND tỉnh, thành phố

Bà Rịa- Vũng Tàu sát hạch, loại công chức 'làm việc lừng chừng'

Xây dựng mô hình thành phố thông minh đạt chuẩn các chỉ số thành phố thế giới

Cần Thơ tinh gọn bộ máy quản lý nhà nước

Ninh Bình đẩy mạnh giúp đỡ, hỗ trợ các xã đặc thù

TP Hồ Chí Minh phát động phong trào thi đua yêu nước năm 2017

Tin xem nhiều

Quản lý nhà nước về kinh tế - một số vấn đề đặt ra trước yêu cầu đổi mới

Xác định chức danh của những người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã

Một số vấn đề về chính sách công ở Việt Nam hiện nay

Chế định Chủ tịch nước trong Hiến pháp năm 2013 và việc xây dựng Luật về hoạt động của Chủ tịch nước

Thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật của chính quyền cấp huyện, cấp xã

Làm tốt công tác cán bộ - giải pháp quan trọng để xây dựng bộ máy nhà nước vững mạnh

Phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc trong giai đoạn hiện nay

Tổng Biên tập: Nguyễn Đức Tuấn
Trụ sở tòa soạn: Số 8 Tôn Thất Thuyết, Cầu Giấy, Hà Nội
Điện thoại: 0804 6422, 0804 6543; Fax: 0804 6621 - Email: Tapchitcnn@moha.gov.vn
Bản quyền thuộc Tạp chí Tổ chức nhà nước - Bộ Nội vụ
Giấy phép xuất bản: Số 407/GP-BTTT ngày 27/9/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

®Tạp chí điện tử Tổ chức nhà nước là cơ quan báo chí của Bộ Nội vụ, có chức năng thông tin, tuyên truyền các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước.